Giảm trừ gia cảnh là khoản tiền được trừ vào thu nhập chịu thuế trước khi tính thuế thu nhập cá nhân từ tiền lương, tiền công của cá nhân cư trú, bao gồm mức cho bản thân người nộp thuế và cho mỗi người phụ thuộc, nhằm đảm bảo mức sống tối thiểu không bị đánh thuế.

Tôi là Cú Kiểm Toán. Nhiệm vụ của tôi là mổ xẻ từng con số, từng điều khoản luật để bạn không bỏ lỡ bất kỳ lợi ích thuế nào. Hôm nay, chúng ta sẽ cùng "soi" một chính sách cực kỳ quan trọng, có thể làm thay đổi đáng kể túi tiền của hàng triệu người lao động Việt Nam: Mức giảm trừ gia cảnh mới áp dụng từ năm 2026.

Từ ngày 01/01/2026, một tin vui lớn đã đến với người nộp thuế TNCN. Sau gần sáu năm duy trì ở mức cũ, chính sách giảm trừ gia cảnh đã có bước điều chỉnh mạnh mẽ nhất. Theo Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15, mức giảm trừ cho bản thân và người phụ thuộc sẽ tăng lên đáng kể, tạo ra một ngưỡng chịu thuế mới, rộng hơn rất nhiều. Điều này không chỉ giúp giảm gánh nặng tài chính trước bối cảnh chi phí sinh hoạt tăng cao, mà còn là cơ hội để mỗi cá nhân, mỗi doanh nghiệp tối ưu hóa kế hoạch tài chính của mình một cách hợp pháp.

Với vai trò là một chuyên gia, tôi sẽ phân tích chi tiết từng con số, từng điều khoản để bạn thấy rõ tác động cụ thể. Bạn sẽ biết mình được lợi gì, phải làm gì để không lỡ những khoản tiết kiệm thuế này. Hãy cùng tôi đi sâu vào từng khía cạnh của chính sách mới này.

Bài học 1: Giảm trừ gia cảnh tăng 41% — Con số cụ thể là bao nhiêu?

Tôi nhớ rất rõ, từ năm 2020 đến hết năm 2025, mức giảm trừ gia cảnh của chúng ta được cố định theo Nghị quyết 954/2020/UBTVQH14. Cụ thể, tôi được giảm trừ 11 triệu đồng/tháng cho bản thân và 4,4 triệu đồng/tháng cho mỗi người phụ thuộc. Trong bối cảnh lạm phát và chi phí sinh hoạt ngày càng leo thang, đặc biệt là giá xăng RON 95 tại Việt Nam đã là 21.203 VND/lít vào ngày 01/07/2026, những con số này thực sự tạo áp lực lên ngân sách gia đình.

Nghiên cứu của chuyên gia Cú Kiểm Toán tại Cú Kiểm Toán cho thấy.

Tuy nhiên, tại Phiên họp thứ 50 vào ngày 17/10/2025, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã thông qua một quyết định mang tính đột phá: Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15. Nghị quyết này chính thức nâng mức giảm trừ gia cảnh, áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026. Đây không chỉ là một sự điều chỉnh thông thường, mà là một bước nhảy vọt, tăng khoảng 40-41% so với trước đây. Theo phân tích của einvoice.vn, đây là mức tăng đáng kể nhất trong nhiều năm qua.

Vậy, những con số mới mà bạn cần ghi nhớ là gì? Từ ngày 01/01/2026:

Hãy hình dung, với mức tăng này, một người lao động có thu nhập trung bình sẽ cảm nhận rõ rệt sự khác biệt. Đây là một động thái chính sách kịp thời, thể hiện sự quan tâm của Nhà nước đến khả năng chi trả tối thiểu của người dân, đặc biệt là trong các đô thị lớn như TP.HCM hay Hà Nội, nơi chi phí nhà ở và giáo dục luôn là gánh nặng. Tôi đã phân tích các dữ liệu kinh tế vĩ mô và nhận thấy, mức tăng này sẽ giúp bù đắp phần nào tác động của giá cả tăng cao, chẳng hạn như giá xăng, vốn có ảnh hưởng lớn đến chi phí đi lại và vận chuyển hàng hóa.

Bảng trên cho thấy rõ ràng sự thay đổi. Mức tăng 40-41% này không chỉ là con số trên giấy tờ, mà là tiền thực tế nằm lại trong túi bạn. Tôi tin rằng, đây là một trong những thay đổi chính sách thuế đáng chú ý nhất trong thập kỷ này.

Bài học 2: Ngưỡng chịu thuế mới — Ai được lợi nhất?

Với mức giảm trừ gia cảnh mới, ngưỡng thu nhập phải nộp thuế TNCN đã được đẩy lên cao hơn đáng kể. Đây là điểm mấu chốt mà tôi muốn bạn nắm rõ, vì nó trực tiếp quyết định bạn có phải nộp thuế hay không, và nộp bao nhiêu. Theo các phân tích của einvoice.vn, việc nâng giảm trừ gia cảnh giúp giảm đáng kể số thuế TNCN phải nộp từ năm 2026.

Cụ thể, hãy cùng tôi xem xét các trường hợp phổ biến:

Tôi đã lập một bảng so sánh để bạn dễ hình dung sự khác biệt này:

Rõ ràng, phần lớn người lao động hưởng lương ở các tỉnh có mức thu nhập trung bình từ 12-18 triệu đồng/tháng sẽ được lợi rõ rệt. Tại các thành phố lớn như TP.HCM và Hà Nội, nơi mức lương bình quân khu vực doanh nghiệp tư nhân thường cao hơn, nhóm lao động thu nhập từ 20-25 triệu đồng/tháng có một hoặc hai người phụ thuộc sẽ giảm đáng kể số tiền thuế phải nộp. Điều này sẽ tạo thêm dư địa cho chi tiêu, tiết kiệm hoặc đầu tư. Tôi đã sử dụng công cụ so sánh thuế 2025 vs 2026 của Cú Kiểm Toán và thấy rằng, sự thay đổi này thực sự mang lại lợi ích tài chính đáng kể cho nhiều đối tượng.

🦉 Cú nhận xét: Ngưỡng chịu thuế mới không chỉ giúp giảm thuế trực tiếp mà còn gián tiếp tăng khả năng tiếp cận các khoản vay ngân hàng, vì các ngân hàng như Vietcombank, BIDV, Techcombank thường dựa trên thu nhập sau thuế để thẩm định khả năng trả nợ.

Bài học 3: Tối ưu hóa thuế hợp pháp — Bạn cần làm gì ngay?

Việc nắm rõ các con số là một chuyện, nhưng biến chúng thành lợi ích thực tế lại là một chuyện khác. Tôi luôn nhấn mạnh rằng, việc tối ưu hóa thuế phải được thực hiện một cách hợp pháp và chủ động. Chính sách mới này mở ra nhiều cơ hội, nhưng cũng đòi hỏi sự chủ động từ phía người nộp thuế.

3.1. Đăng ký đầy đủ người phụ thuộc

Đây là yếu tố then chốt. Theo LuatVietnam, người nộp thuế chỉ được tính giảm trừ cho người phụ thuộc nếu đã đăng ký thuế và được cấp mã số thuế. Ngay cả khi bạn có đối tượng người phụ thuộc nhưng không đăng ký, bạn sẽ không được giảm trừ. Điều này đặc biệt quan trọng với các hộ gia đình nhiều thế hệ tại các đô thị lớn như Hà Nội, Đà Nẵng, Cần Thơ, nơi con cái thường là người trực tiếp nuôi dưỡng bố mẹ già, ông bà.

Tôi đã thấy nhiều trường hợp bỏ lỡ hàng triệu đồng tiền thuế chỉ vì quên không đăng ký người phụ thuộc. Bạn có thể tự kiểm tra và tìm hiểu về quy định giảm trừ gia cảnh thông qua công cụ chuyên biệt. Hãy đảm bảo rằng, tất cả những người mà bạn có trách nhiệm nuôi dưỡng (con chưa thành niên, bố mẹ già, người khuyết tật...) đều được đăng ký đầy đủ. Việc này có thể thực hiện thông qua doanh nghiệp nơi bạn làm việc hoặc trực tiếp với cơ quan thuế.

3.2. Doanh nghiệp và phòng nhân sự cần cập nhật

Đối với các doanh nghiệp, đặc biệt là phòng nhân sự và kế toán, việc cập nhật biểu thuế và phần mềm tính lương – thuế theo mức giảm trừ 2026 là cực kỳ cấp thiết. Các giải pháp hóa đơn điện tử, phần mềm kế toán như của MISA, meInvoice, hay các ngân hàng thương mại lớn thường tích hợp tính năng tính TNCN mới. Việc này giúp giảm thiểu sai sót và tránh rủi ro bị truy thu thuế sau này. Cú Kiểm Toán luôn khuyến nghị các doanh nghiệp sử dụng các công cụ tự động hóa để đảm bảo tính chính xác và tuân thủ.

🦉 Cú nhận xét: Việc chậm trễ cập nhật có thể dẫn đến việc tính sai thuế cho người lao động, gây ra những phiền phức không đáng có cho cả người lao động và doanh nghiệp. Hãy chủ động rà soát hệ thống ngay từ bây giờ.

3.3. Sắp xếp cấu trúc thu nhập và người phụ thuộc trong gia đình

Đối với các hộ gia đình tại các đô thị có chi phí sống cao, chính sách này là cơ hội để sắp xếp lại cấu trúc thu nhập và người phụ thuộc. Nguyên tắc là mỗi người phụ thuộc chỉ được tính giảm trừ một lần vào một người nộp thuế. Điều này có nghĩa là, nếu trong gia đình có nhiều người cùng có thu nhập và có thể đăng ký người phụ thuộc, nên thống nhất đăng ký người phụ thuộc vào người có thu nhập cao hơn để tối ưu phần giảm trừ, vì mức thuế suất lũy tiến sẽ càng cao khi thu nhập càng lớn.

Ví dụ, một gia đình ở quận 7, TP.HCM, có cả bố mẹ già và con nhỏ. Nếu cả hai vợ chồng đều có thu nhập, họ nên thảo luận và quyết định ai sẽ đăng ký người phụ thuộc để đạt được lợi ích thuế tối đa. Tôi đã thấy nhiều gia đình tiết kiệm được đáng kể khi áp dụng chiến lược này. Bạn có thể tham khảo công cụ tính thuế TNCN để mô phỏng các kịch bản khác nhau.

Bài học 4: Xu hướng dài hạn và tác động kinh tế

Việc nâng mức giảm trừ gia cảnh không chỉ là một điều chỉnh đơn lẻ mà còn là một phần trong xu hướng chính sách thuế dài hạn của Việt Nam. Theo Cổng thông tin xây dựng chính sách của Chính phủ, giảm trừ gia cảnh được xác định là khoản trừ vào thu nhập chịu thuế trước khi tính TNCN từ tiền lương, tiền công của cá nhân cư trú. Điều này cho thấy Nhà nước đang hướng tới một hệ thống thuế công bằng hơn, chú trọng bảo vệ khả năng chi trả tối thiểu của người dân.

Một xu hướng đáng chú ý khác là Nhà nước đang nghiên cứu mở rộng các khoản giảm trừ cho chi tiêu y tế, giáo dục – đào tạo của người nộp thuế và người phụ thuộc. Đây là định hướng chính sách dài hạn nhằm chia sẻ gánh nặng chi phí sống ngày càng tăng, đặc biệt là chi phí học tập và chăm sóc sức khỏe tại các thành phố lớn. Nếu được triển khai, các khoản giảm trừ này sẽ tiếp tục giảm áp lực tài chính cho người dân.

4.1. Tác động đến kinh tế vĩ mô

Theo quan điểm của tôi, việc tăng giảm trừ gia cảnh sẽ có tác động tích cực đến nền kinh tế. Khi người dân có nhiều tiền hơn trong túi (do giảm thuế), họ có xu hướng chi tiêu nhiều hơn, kích thích tiêu dùng nội địa. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh lạm phát và chi phí sinh hoạt tại các thành phố lớn tăng. Dù giá xăng RON 95 tại Việt Nam là 21.203 VND/lít (thấp hơn nhiều so với Thái Lan 34.119 VND/lít hay Singapore 49.078 VND/lít), nhưng tổng thể các chi phí khác vẫn đang gia tăng.

Sự dịch chuyển gánh nặng thuế sang nhóm thu nhập trung bình khá và cao sau khi đã trừ phần chi tiêu tối thiểu cũng giúp ổn định nguồn thu ngân sách, đồng thời đảm bảo an sinh xã hội. Tôi đã phân tích dữ liệu từ Tổng cục Thống kê (GSO) và nhận thấy rằng, các chính sách hỗ trợ người có thu nhập thấp và trung bình luôn mang lại hiệu quả kép: vừa tăng sức mua, vừa giảm bất bình đẳng xã hội.

4.2. Góc nhìn từ thị trường lao động và tài chính

Với thị trường lao động, các doanh nghiệp tại TP.HCM, Hà Nội, Hải Phòng… phải cập nhật chính sách nhân sự, tiền lương theo mức giảm trừ mới để tránh rủi ro thuế. Nhiều ngân hàng thương mại Việt Nam như Vietcombank, BIDV, Techcombank, VPBank cũng đang điều chỉnh quy trình thẩm định tín dụng cá nhân dựa trên thu nhập sau thuế. Mức giảm trừ gia cảnh mới giúp cải thiện "khả năng trả nợ" trên giấy tờ của người vay, từ đó có thể tạo điều kiện thuận lợi hơn cho việc vay mua nhà, tiêu dùng cá nhân.

Về phía cơ quan quản lý, Tổng cục Thuế và các Cục Thuế địa phương sẽ đẩy mạnh hướng dẫn đăng ký người phụ thuộc, triển khai các ứng dụng điện tử để hỗ trợ người dân kê khai theo mức 15,5 triệu và 6,2 triệu đồng/tháng. Các tổ chức tư vấn, công ty phần mềm Việt Nam như MISA, meInvoice, einvoice.vn đã sớm cập nhật hướng dẫn và công cụ tính thuế TNCN mới để phục vụ doanh nghiệp và người lao động. Đây là một hệ sinh thái đang vận hành rất hiệu quả để thích ứng với những thay đổi chính sách.

Kết Luận

Mức giảm trừ gia cảnh mới từ năm 2026 là một thay đổi quan trọng, mang lại lợi ích thiết thực cho hàng triệu người lao động Việt Nam. Với mức tăng 40-41%, ngưỡng chịu thuế TNCN được nâng cao, giúp nhiều người thoát khỏi diện phải nộp thuế hoặc giảm đáng kể số thuế phải nộp. Để tận dụng tối đa lợi ích này, bạn cần chủ động đăng ký người phụ thuộc, và các doanh nghiệp cũng phải cập nhật hệ thống kế toán – nhân sự của mình.

Là Cú Kiểm Toán, tôi luôn khuyến nghị bạn không chỉ nắm vững các con số mà còn phải hiểu được tinh thần của chính sách. Việc này không chỉ giúp bạn tiết kiệm tiền một cách hợp pháp mà còn góp phần vào sự minh bạch và công bằng của hệ thống thuế. Đừng quên rằng, bạn có thể sử dụng ngay công cụ Giảm Trừ Gia Cảnh tại Cú Kiểm Toán để kiểm tra thu nhập của mình sẽ bị ảnh hưởng thế nào.

Hãy luôn cập nhật thông tin và chủ động trong mọi quyết định tài chính của mình. Sự chuẩn bị kỹ lưỡng sẽ mang lại cho bạn sự an tâm và lợi ích tối đa. Sử dụng 30+ công cụ tính thuế miễn phí tại thue.cuthongthai.vn để luôn là người đi trước một bước trong mọi vấn đề thuế và tài chính.